Szybko rozwijający się polski rynek sztuki znajdzie się w centrum uwagi podczas ArtVilnius'26, największych targów sztuki współczesnej w krajach bałtyckich

Polskę cechuje jeden z najdynamiczniejszych rynków sztuki w Europie Środkowo-Wschodniej, przyciągający coraz większą liczbę międzynarodowych kolekcjonerów. ArtVilnius'26 zaprezentuje szeroki wachlarz dzieł sztuki współczesnej, w tym warszawskie galerie LETO i Le Guern, których zbiory podziwiać można będzie w Wilnie w październiku tego roku.

W dniach od 1 do 4 października, Wilno stanie się miejscem spotkań przedstawicieli europejskiej sceny sztuki współczesnej. 17. edycja ArtVilnius'26 zgromadzi ponadprzeciętnie silną reprezentację Polski, a także przedstawicieli 70 galerii z ponad 20 krajów.

Polskę cechuje jeden z najszybciej rozwijających się rynków sztuki w Europie Środkowo-Wschodniej, cieszący się rosnącym zainteresowaniem międzynarodowych kolekcjonerów. Pomimo tego faktu, znaczna część jej współczesnej sceny artystycznej pozostaje poza zasięgiem zainteresowania na arenie międzynarodowej.

Najdłużej organizowane i największe targi sztuki współczesnej w regionie uświetni udział znanych polskich artystów, takich jak Galeria Le Guern, Bogna Burska i Magdalena Abakanowicz. Program skupia kilka pokoleń polskich galerii. Galeria LETO, która uczestniczyła w pierwszej edycji ArtVilnius'26, powraca na targi po prawie dekadzie. Po raz pierwszy wezmą w nich udział warszawska Galeria HOS i Galeria Fijewski, reprezentujące współczesnych polskich artystów.

Jako, że artyści z obu krajów należą do pokolenia ukształtowanego przez transformację polityczną lat 90., podobne doświadczenia nadal wpływają na sztukę tworzoną przez nich współcześnie.

„Polscy i litewscy artyści mają wspólne doświadczenie formacyjne: transformację, która nastąpiła wraz z upadkiem komunizmu. Od tego czasu zdążyli jednak dorosnąć i zaczęli pracować w zglobalizowanym świecie, co zmienia wiele aspektów – ich język artystyczny może przemawiać daleko poza miejscami, z których pochodzą. Ich historie nie są takie same, ponieważ Polska i Litwa przeszły wspomnianą transformację w inny sposób. Niemniej jednak, pytania, które zadają, są często zaskakująco zbliżone. Myślę, że właśnie w tym miejscu rozpoczyna się prawdziwy dialog pomiędzy obiema scenami artystycznymi” – powiedziała Ana Kocegarova-Maj, attaché ds. kultury w Ambasadzie Litwy w Polsce.

Kolejnym debiutantem „Strefy projektów” jest Galeria Studio, która zaprezentuje wybór dzieł o tematyce kosmosu i pożądania pochodzących z kolekcji polskiej sztuki nowoczesnej i awangardowej, w tym prace Magdaleny Abakanowicz, Natalii Lach-Lachowicz i Jadwigi Maziarskiej.

„Tym co wyróżnia polską sztukę jest szczególne połączenie świadomości politycznej, eksperymentów formalnych i gotowości do kwestionowania konwencji, które przewijają się przez pokolenia artystów. Przeniesienie kolekcji Galerii Studio do Wilna pozwala nam spojrzeć na te podobieństwa i różnice z boku, od neoawangardy lat 70. dwudziestego wieku po pytania, które artyści wciąż zgłębiają. Mamy nadzieję, że stworzy to nowe więzi między artystami, instytucjami i publicznością z obydwu tych krajów.” – powiedział Weronika Wojda, kuratorka Galerii Studio.

Poza prezentacjami w galeriach, odwiedzający mogą spodziewać się corocznych wystaw targowych, w tym „Ścieżki”, corocznego konkursu rzeźb, w którym biorą udział wybrani artyści z Litwy i zagranicy, a także niekomercyjnej „Strefy projektów”. Warszawę będzie reprezentować Narodowa Galeria Sztuki Zachęta, prezentując projekt wideo i performance „Bunt głuchych. Odnowa” autorstwa Bogny Burskiej, we współpracy z niesłyszącym artystą i aktywistą Danielem Kotowskim. Praca łączy artystów niesłyszących i słyszących w chóralnym wystąpieniu, w którym ciała, gesty i słowa tworzą wspólny język wizualny oraz fizyczny.

Główna wystawa ArtVilnius'26, która będzie miała miejsce w Litewskim Centrum Wystawowo-Kongresowym Litexpo, będzie eksplorować historyczne powiązania, współczesną scenę artystyczną i aktualne kierunki twórcze trzech głównych stolic europejskich: Wilna, Warszawy i Wiednia. Poprzez wystawy, projekty kuratorskie i dyskusje, program uwypukli zarówno wspólne doświadczenia, jak i odrębne perspektywy artystyczne kształtujące dzisiejszy region.

„Nie sądzę, byśmy musieli postrzegać to zjawisko jako polską sztukę przybywającą na Litwę czy litewską do Polski. O wiele więcej można zyskać po prostu tworząc wspólnie. Łączy nas długa historia, podobne doświadczenia i – nierzadko - podobny sposób patrzenia na świat. Mosty między nami już istnieją, po prostu uczymy się z nich częściej korzystać” – stwierdziła Sonata Baliuckaitė-Arlauskienė, dyrektor artystyczna ArtVilnius'26.