Oficjalna agencja rozwoju miasta Wilna

Pomnik Wawrzyńca Stuoki-Gucewicza

Chociaż architekt Wawrzyniec Stuoka-Gucewicz pochodził z chłopskiej rodziny, uzyskał wszechstronne wykształcenie (przez półtora roku studiował w Królewskiej Akademii Sztuki w Paryżu, a następnie wyjechał do Rzymu, po czym wrócił na Litwę po czterech latach). Pozostawił on wyraźny ślad w architekturze klasycystycznej na Litwie.

Wawrzyniec Gucewicz jest autorem projektu zespołu pałacowego w Werkach, ratuszu wileńskiego, pałacu w Derechinie, katedry wileńskiej, kompleksu kościelnego w Janowie, pałacu biskupów w Wilnie, zespołu dworskiego w Čiobiškės, zespołu dworskiego w Cirkliškiai, kościoła w Suderwie oraz wielu innych obiektów.

Najsłynniejszym dziełem Wawrzyńca Gucewicza jest przeprowadzona w latach 1782–1790 rekonstrukcja katedry wileńskiej. Zaprojektowana przez architekta katedra jest najokazalszym przykładem klasycyzmu na Litwie, wyjątkowym i oryginalnym arcydziełem światowej architektury. Za realizację tego projektu Gucewicz otrzymał od króla Polski i wielkiego księcia litewskiego Stanisława Augusta Poniatowskiego złoty medal „Merentibus”.

Poza tym architekt projektował na zlecenie litewskich rodów szlacheckich – Radziwiłłów, Sapiehów, Pociejów, Paców, Chreptowiczów, Chomińskich, Szczerbińskich, Tyzenhauzów, Niesiołowskich oraz Sołtanów.

W 1789 roku za zasługi w dziedzinie architektury sejm przyznał mu tytuł szlachecki.

Wawrzyniec Gucewicz zmarł w młodym wieku w wyniku poważnej choroby. W 1984 roku w samym sercu miasta – na skwerku przy kościele św. Krzyża (Bonifratrów) – został wzniesiony pomnik na cześć tego wileńskiego architekta (przy placu S. Daukantasa). Rzeźbę z gipsu wykonał Vladas Vildžiūnas, natomiast miejsce zaprojektowali architekci Rimantas Dičius i Aleksandras Lukšas.

Vladas Vildžiūnas tak pisał o pomniku wybitnego wilnianina: „Pomnik Wawrzyńca Stuoki-Gucewicza jest metamorfozą abstrakcyjnej konstrukcji w konkretną postać oraz portret. W projekcie jego sylwetka jest surowa, powściągliwa. Kompozycja natomiast jest bardziej koncentryczna, podyktowana lokalizacją pomnika.”

Brak materiału portretowego utrudniał stworzenie pomnika. Projekt opiera się na małym gipsowym popiersiu Wawrzyńca Gucewicza odkrytym przez Vytautasa Budreikę oraz osobistej, wieloplanowej wizji twórcy.

Adres:
S. Daukanto 1B, VilniusGoogle Maps
By using this site, you consent to the use of cookies for analytical purposes, advertising and personalized content. For more information,read here.